Samen op weg naar een gezondere levensstijl

Ready2improve begeleidt individuen, groepen en bedrijven naar een gezondere levensstijl en betere prestaties.

Particulieren Bedrijven

Welzijn op het werk: een belangrijke investering

Depressies komen vandaag wereldwijd 10 keer vaker voor dan in de jaren 601. In België hebben bijna 19 000 personen een ernstige vorm van burnout. 1 op 5 Belgen verkeert in slechte fysieke gezondheid. 1 op 4 Belgen voelt zich mentaal niet goed in zijn of haar vel. Ziekteverzuim kostte Belgische bedrijven in 2013 gemiddeld 19 euro per uur per werknemer. Minder dan de helft van de medewerkers uit een globale studie zegt gelukkig te zijn in zijn of haar job. Dit is slechts een greep uit de vele cijfers die voorhanden zijn en die meer dan ooit aantonen dat er nog veel werk voor de boeg is op het vlak van welzijn.

Welzijn is meer dan het vermijden van het negatieve

Zo toont een studie van Trougakos en collega's aan dat medewerkers die tijdens de lunch een pauze nemen en hun fysieke energie weer op peil brengen, nadien beter presteren, of toont een studie van Fredrickson en Branigan aan dat medewerkers die zich gelukkiger voelen (d.i. een boost in mentale energie) een sterker geactiveerd leercentrum hebben. Het investeren in fysieke, mentale en sociale energiebronnen zorgt er dus voor dat medewerkers over het algemeen beter onthouden, meer geconcentreerd zijn, gemakkelijker nieuwe informatie aanleren, creatiever zijn, beter omgaan met stressvolle situaties, productiever zijn, enz. Iets dat zowel de persoon als de organisatie ten goede komt. Maar hoe kunnen we als organisatie bijdragen aan het welzijn van onze medewerkers? En wat betekent het creëren van welzijn op het werk precies? De Welzijnswet, die op 4 augustus 1996 werd afgevaardigd, richt zich daarbij vooral op het vermijden van onwelzijn (bv. ziekte, pesten, burnout) door te focussen op preventie en risicobeheersing. Alhoewel dit een belangrijke stap is, is welzijn op het werk echter meer dan louter het vermijden van het negatieve. Het gaat ook over het stimuleren van het positieve. Door de fysieke, mentale en sociale energiebronnen van mensen te boosten kan je ervoor zorgen dat ze zich nog beter voelen op het werk en helemaal kunnen openbloeien, zodat ze hun volle potentieel kunnen ontwikkelen en gebruiken.

Een gezonde en gelukkige werknemer

Eerst en vooral is de persoon gebaat bij het creëren van welzijn op het werk, niet enkel omdat het hem gezonder en gelukkiger maakt, maar ook omdat het hem in staat stelt om een duurzame loopbaan uit te bouwen. Het is intussen geweten dat we langer zullen moeten werken en dat we onze loopbaan, die vroeger een sprint was (met een late intrede en vroege uittrede), zullen moeten omvormen naar een marathon. Een marathon waarin we niet onmiddellijk al onze pijlen mogen verschieten, maar waarin we ervoor moeten zorgen dat we niet alleen voldoende competenties en vaardigheden, maar ook voldoende fysieke energie en goesting hebben om die volledig uit te lopen. Het gaat er dus niet enkel om dat we langere loopbanen moeten uitstippelen, maar ook dat we duurzamere loopbanen moeten creëren waarin we breed inzetbaar, gezond en gelukkig blijven. Zo kunnen we als medewerker performant en attractief zijn én blijven om zo op lange termijn een succesvolle loopbaan uit te bouwen.

Een productievere organisatie

Daarnaast is ook de organisatie gebaat bij het creëren van welzijn op het werk. Door te investeren in welzijn op het werk kan de organisatie er immers voor zorgen dat ze beroep kan doen op een fitte talentenpool die niet enkel de competenties, maar ook de energie en goesting heeft om die veelgezochte 'extra mile' te gaan. Welzijn is dus een belangrijke drijfkracht achter het engagement van medewerkers. Een stelling die onder meer bevestigd wordt door Robertson en Cooper9 die in hun studie aantonen dat niet een hoog engagement, maar de combinatie van een hoog engagement en een hoog welzijn medewerkers performanter maakt. Zonder welzijn is een hoog engagement immers niet houdbaar, omdat je na verloop van tijd ofwel de energie ofwel de motivatie verliest om die extra mile te gaan. En het is die extra mile die ervoor zorgt dat medewerkers niet gewoon goed zijn, maar uitblinken in hun job. Een klein verschil dat vaak een enorm competitief voordeel kan betekenen tegenover concurrenten, zeker als je weet dat een wereldwijde studie aantoonde dat slechts 1 op 5 medewerkers zegt geëngageerd te zijn5. Daarbovenop toonden Lyubomirsky en haar collega's10 aan dat mentaal welzijn (of geluk) een positieve impact heeft op het succes van medewerkers en dus ook van de organisatie. Uit de studie die de resultaten van meer dan 275.000 medewerkers samenvat, blijkt bijvoorbeeld dat medewerkers die mentaal welzijn ervaren gemiddeld 31% productiever zijn, 37% hogere verkoopcijfers hebben en tot 3 keer zo creatief zijn. Ook dit onderstreept het belang van welzijn voor het succes van de organisatie.

Een tweesporenbeleid naar welzijn

Maar als welzijn op het werk zo belangrijk is, hoe kunnen wij als organisatie bijdragen aan het welzijn van onze medewerkers? Een belangrijke vraag, maar spijtig genoeg zonder een éénduidig en simpel antwoord dat werkt voor elke organisatie of in elke situatie. Dit wil echter niet zeggen dat er niet al heel wat geweten is. Zo blijkt uit academisch onderzoek dat het creëren van welzijn een gedeelde verantwoordelijkheid is die niet alleen bepaald wordt door de werkomstandigheden die de organisatie aanbiedt, maar ook door de bewuste keuzes die de medewerker dagdagelijks maakt. In het ondersteunen van welzijn is een tweesporenbeleid dan ook van groot belang.

Eerst en vooral is het belangrijk om een zo optimaal mogelijke werkomgeving te creëren. Dit kan doen door enerzijds de draaglasten of vereisten op het werk, zoals teveel moeten doen in te weinig tijd, van dichtbij te monitoren door regelmatige gesprekken met medewerkers en de ervaren steun op het werk te vergroten. Dit laatste blijkt zelfs essentieel te zijn. Zo toont een studie van Nyberg en collega's11 bijvoorbeeld aan dat medewerkers die hun baas als incompetent beschouwen 24% meer kans hebben op serieuze hartproblemen, en toont een studie van Rath12 aan dat medewerkers die geen aandacht krijgen van hun baas 40% meer kans hebben om ongemotiveerd te zijn op het werk. Als leidinggevende is het dus van vitaal belang dat je je medewerkers voldoende steun geeft om zo een veilige en coöperatieve werkomgeving te creëren. Het geven van voldoende ruimte en controle, het tonen van appreciatie en het creëren van zingeving blijken daarbij onmisbare elementen te zijn.

Daarnaast is het in het tweesporenbeleid ook belangrijk om medewerkers te 'empoweren' in het creëren van hun eigen welzijn. Dit kan door enerzijds zelfinzicht te creëren via coachings- of loopbaangesprekken — denk aan mensen duidelijk vragen naar hun prioriteiten en zichzelf bredere levensdoelen te laten stellen of vragen stellen zoals wat maakt je (on)gelukkig in je job en wat zou er moeten veranderen om je (nog) gelukkiger te maken? — en anderzijds door mensen te stimuleren om zelf via kleine acties hun fysieke (bv. wandelvergaderingen), mentale (bv. uitdrukken van dankbaarheid) en sociale energiebronnen( bv. random acts of kindness) aan te zwengelen.

Hopelijk kunnen deze bedenkingen uit academisch onderzoek u, samen met de praktijkverhalen van de CEO's, inspireren in het uitbouwen van het welzijn van uw medewerkers.

Sara De Hauw, Ph.D. Vlerick Business School

Logo Vlerick Business School

Bekijk alle thema's uit ons aanbod:

Wouter Goris heeft binnenshuis enkele heel waardevolle exposés gegeven in ons gvo - programma met als titel 'Spanning : vriend of vijand'. Deze voordrachtavonden + powerpoint-vertoningen getuigden van een fijn, correct en heel deskundig inzicht in deze materie. Zijn interactieve stijl van werken, sterk engagement en fijne stiptheid etaleren een grote vaardigheid als psycholoog. Hij ving ook na elke voordracht de mensen met persoonlijke en intieme vraagstelling, heel discreet op.

-- Marc Van Hoey (medewerker Liberale Mutualiteit Oost - Vlaanderen)